2021’de Kurulan Spoor, Rüzgar Türbinlerinin Kuşlara Etkisini Azaltan Teknolojisiyle Küresel Olarak Talep Görüyor
Oslo, Norveç merkezli teknoloji girişimi Spoor, 2021’de rüzgar türbinlerinin yerel kuş popülasyonları üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmak amacıyla bilgisayarlı görü (computer vision) tabanlı bir çözümle yola çıktı. Şirket, geliştirdiği yazılımın etkinliğini kanıtlayarak rüzgar çiftliklerinden ve diğer sektörlerden önemli bir talep görmeye başladı.
| Anahtar Varlık | Kritik Detay |
|---|---|
| Şirket | Spoor |
| Merkez | Oslo, Norveç |
| Kuruluş | 2021 |
| Temel Teknoloji | Bilgisayarlı görü ile kuş takibi ve tür tespiti |
| Tespit Mesafesi | 2.5 km’ye kadar |
| Tür Belirleme Doğruluğu | ~%96 |
| Yatırım Turu | Seri A, 8 Milyon € (9.3 Milyon $) |
| Başlıca Yatırımcılar | SET Ventures, Ørsted Ventures, EnBW New Ventures, Superorganism |
| Pazar Erişimi | 3 kıta, 20’den fazla büyük enerji şirketi |
Gelişmiş Teknolojik Kapasite ve Operasyonel Detaylar
Spoor’un geliştirdiği yazılım, gelişmiş bilgisayarlı görü algoritmalarını kullanarak kuş popülasyonlarını ve göç rotalarını gerçek zamanlı olarak izleyip tanımlıyor. Sistem, 2.5 kilometrelik bir yarıçap içinde bulunan kuşları tespit edebiliyor ve her türlü standart yüksek çözünürlüklü kamera ile entegre çalışabiliyor. Bu yetenek, rüzgar çiftliği operatörlerine, santrallerin konumlandırılması ve türbinlerin operasyonel planlaması konusunda kritik veriler sunuyor.
Özellikle kuş göçü dönemlerinde, Spoor’un sağladığı veriler sayesinde rüzgar çiftlikleri türbinlerini yavaşlatma veya tamamen durdurma gibi önlemler alarak kuş ölümlerini önemli ölçüde azaltabiliyor. Şirketin kurucu ortağı ve CEO’su Ask Helseth, geçtiğimiz yıl yaptığı açıklamada, rüzgar enerjisi sektörünün kuş popülasyonlarını etkili bir şekilde izleme konusunda yetersiz kaldığını ve mevcut denetleyici beklentilerin bu alanda daha gelişmiş araçlara ihtiyaç duyduğunu belirtmişti. Helseth, o dönemde saha çalışmalarında dürbün ve eğitilmiş köpeklerle kuş çarpışmalarının tespit edildiğini, ancak bu yöntemlerin yetersizliğini vurgulamıştı.
Sektörel Yaygınlaşma ve Gelecek Vizyonu
Spoor, 2024’teki tohum yatırım turundan bu yana teknolojisini önemli ölçüde geliştirdi. Başlangıçta 1 kilometrelik menzilde kuş takibi yapabilen sistemin menzili ikiye katlandı. Toplanan verilerin yapay zeka modelini beslemesi sayesinde, kuş türü tanımlama doğruluğu yaklaşık %96’ya ulaştı. Bu başarıda, şirketin bünyesindeki ornitologların da büyük payı bulunuyor; bu uzmanlar, modelin yeni kuş türlerini doğru bir şekilde tanıması için önemli katkılar sağlıyor ve farklı coğrafyalardaki nadir türlerin veri tabanına eklenmesini sağlıyor.
Günümüzde Spoor, üç kıtada faaliyet gösteriyor ve dünyanın en büyük enerji şirketlerinden 20’den fazlasıyla çalışıyor. Ayrıca havalimanları ve akuakültür çiftlikleri gibi farklı sektörlerden de ilgi görmeye başladı. Londra merkezli madencilik devi Rio Tinto ile yapılan bir iş birliği kapsamında yarasaları takip etmek için de teknoloji kullanılıyor. Helseth, benzer boyutlardaki diğer nesneleri takip etmek için de ilgi gördüklerini, ancak henüz bu alanlara yönelme niyetinde olmadıklarını belirtti.
Spoor, yakın zamanda SET Ventures liderliğinde, Ørsted Ventures, EnBW New Ventures ve Superorganism’in katılımıyla 8 Milyon € (9.3 Milyon $) tutarında bir Seri A turu yatırımını tamamladı. Helseth, düzenleyici kurumların rüzgar çiftlikleri üzerindeki baskısını artırmasıyla bu tür teknolojilere olan ilginin daha da artacağını öngörüyor. Fransız düzenleyicilerin Nisan ayında bir rüzgar çiftliğini yerel kuş popülasyonuna verdiği zarar nedeniyle kapattığını ve milyonlarca Euro para cezası uyguladığını örnek gösterdi.
Helseth, “Misyonumuz, endüstri ve doğanın bir arada var olmasını sağlamak. Bu yolculuğa başladık ancak hala ispat edilecek çok şeyi olan küçük bir startupız. Önümüzdeki yıllarda rüzgar endüstrisindeki konumumuzu sağlamlaştırmak ve bu zorluklarla mücadelede küresel bir lider olmak istiyoruz. Aynı zamanda, bu teknolojinin ana kategorisinin ötesinde de değer taşıdığına dair kanıtlar sunmak istiyoruz,” diyerek şirketin gelecek vizyonunu özetledi.